Kaz

Kars’ın sembolüdür KAZ..

Dünya üzerinde pek çok ülkede yetiştirilse de (örn; Fransa) kaz eti aslında Kafkaslara özgü bir gelenektir.

Sebebi tamamen iklimsel. Tavuk ve benzeri kanatlı hayvanların eti uzun süre saklanamazken kaz eti, tuzlanarak ya da kurutularak kış aylarında protein sağlayıcı bir besin türü olarak uzun süre sofralarda yerini alabiliyor.

Özellikle Karslı kadınlar tarafından yaz boyu beslenip semirtilen kazlar, kar yağdığında kesilip tuzlanarak saklanıyor. Kar gören kazın etinin daha lezzetli olduğuna inanılıyor.

Kaz sürüsü

Kazdan hangi yemekler yapılır?

Vakti gelince saklandıkları yerden çıkarılan kazlar, kaz güveci, kaz dürüm, bulgur pilavıyla kaz, kaz tandır, kaz beğendi, but dolması, kaz tiridi, kaz ciğeri (Foie Gras- Fransızların ünlü yemeği) ve kaz kavurma gibi yemeklerin yapımında kullanılıyor.

Ayrıca patates kızartmasının en lezzetlisi de, yüksek ısıya dayanıklı olduğu ve kararmadığı için kaz yağında yapılıyor.

Kaz yağında faydalı kolesterol miktarı fazla

Fransız diyetisyenler yaptıkları bir araştırmada; kaz yağının çokça kullanıldığı Alsace bölgesinde, insanların kolesterol düzeylerinin çok yüksek olmasına karşın damar sertliği gibi bir problemle karşılaşılmadığı, bunun da yağın iyi kolesterol içeriğinin fazla olmasına bağlı olduğunu saptamışlar.

Kazın özellikleri

Kars yöresinde yaygın olan kaz besiciliği, hiç kolay bir iş değilmiş meğer! Zira kazlar, kapalı yerlerde tutulamayan, sürüler halinde dolaşan, otlağa ihtiyaç duyan, son derece zeki, hafızaları güçlü, kinci ve atarlı hayvanlar…

Diğer kanatlılar gibi hızlı üreyemediklerinden, daha az ve zor yetiştiriliyorlar.

Yumurtaları kuluçkalık olarak kullanıldığından yenmiyor. Ocak- Şubat aylarında yumurtlamaya başlıyor ve bu, Haziran- Temmuz’a kadar devam ediyor. Yaklaşık 130 gün boyunca toplanan yumurtaların kuluçka süreleri 28-31 gün arasında değişiyor..

Kaz yavrusuna “Bilik” deniyor. Diğer kanatlılara göre nispeten uzun yaşayan kazlar 20-60 yıllık bir ömre sahipler.

Kaz eti

Kaz, beyaz et grubundan olsa da eti koyu kırmızı. Hem sığır, hem tavuk eti nitelikleri taşıyor. Vücuda sağladığı protein ve enerji miktarı yüksek.

Kaz tüyü yorgan, döşek, yastık yapımında kullanılıyor, ısıtma ve ısıyı tutma özelliği çok kuvvetli..

Kaz yağının donmalarda ve şeker hastalarının kapanmayan yaralarında şifa verici özelliği bulunduğu söyleniyor.

Ayrıca yaban otu mücadelesinde de kazlardan yararlanılıyor.

Sonuç itibarı ile Karslının, etinden, yağından, tüyünden, kendinden.. her şeyinden yararlandığı “kaz”ı kendine sembol olarak seçmesi hiç tesadüf değil aslında..

One thought on “Kaz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir